Lampy o świetle stałym

Lampy o świetle stałym mają tę zaletę w porównaniu ze źródłami światła o odmiennej charakterystyce, że fotografujący widzi przy nich dokładnie efekt oświetlenia. Dzięki temu może uniknąć zbyt silnego oświetlenia części motywu, może określić jego kontrast, dokonując pomiaru światła odbitego za pomocą światłomierza, a także widzi, która część przedmiotu zdjęcia jest oświetlona, a która zacieniona i może wpływać na kształt padających cieni. Wadami tych źródeł światła jest ich niezbyt duża intensywność (tak więc nie da się na przykład „zamrozić” ruchów za pomocą bardzo krótkich czasów ekspozycji), dalej, duża ilość ciepła wypromieniowywanego przez żarówki, wystarczająca, by z małej odległości zapalić papier i drewno oraz spowodować tworzenie się pęcherzy na powierzchniach malowanych. Lampy fotograficzne dają stosunkowo dużo światła, ale mają dość małą trwałość (najczęściej 3 – 6, rzadziej 100 godzin, zależnie od typu lampy). Zakładając, że zasila się je prądem o napięciu nominalnym, stanowią one znakomite źródło światła dla zdjęć barwnych na błonach do światła sztucznego, dostarczają w sposób ciągły światła o dosyć równomiernym rozkładzie, nadają się w równej mierze do stosowania jako oświetlenie główne lub pomocnicze. Na rynku znajdują się lampy rozmaitych typów i o różnej mocy.

Halogeny i reflektory

Żarówki halogenowe składają się z włókna osadzonego wewnątrz rurki kwarcowej wypełnionej gazowym halogenem. Jak wiadomo, w zwykłych żarówkach stosuje się włókno rozżarzające się w atmosferze azotu i wyparowujące stale mikroskopijne cząsteczki, które osadzają się na wewnętrznej powierzchni bańki szklanej i z czasem obniżają jej przepuszczalność światła. Gazowy halogenek zapobiega tworzeniu się tego osadu na bańce, tak że lampy halogenowe zachowują stałą wydajność w ciągu całego okresu eksploatacji. Dają one intensywne, jasne światło podobnie jak lampy fotograficzne o tej samej mocy i małej trwałości. Przeważnie zasila się je z sieci prądu przemiennego, ale istnieją też żarówki halogenowe na baterie, a więc pozwalające wykonywać zdjęcia przy świetle sztucznym w plenerze (np. w głębokim cieniu albo w nocy). Reflektory punktowe (spotlights) skupiają światło lampy projekcyjnej za pomocą wklęsłego zwierciadła umieszczonego za źródłem światła i kondensora lub soczewki Fresnela – przed nim, uzyskane oświetlenie działa więc ostrzej i intensywniej niż w przypadku zwykłych lamp fotograficznych. Uzyskuje się ukierunkowaną wiązkę promieni, rzucającą ostro zarysowane cienie. W dobrych reflektorach punktowych można regulować tę wiązkę, rozszerzając ją lub zwężając przez zmianę odległości kondensora od lampy i zwierciadła.

Lampy błyskowe

Światło błyskowe ma tę wielką zaletę, że można przy nim wykonywać ostre zdjęcia poruszających się przedmiotów. Pod tym względem lampy błyskowe wyładowcze o wiele przewyższają zwykłe lampy spaleniowe. Z drugiej strony jednak te ostatnie wykazują przewagę w przypadkach, gdy wymagana jest duża intensywność oświetlenia. Osiąga się ją przy tym wielokrotnie mniejszym nakładem kosztów inwestycyjnych, a również porównanie ciężaru i objętości wypada na niekorzyść odpowiednio silnej lampy wyładowczej. Ta z kolei daje korzystną możliwość wielokrotnych błysków, bez straty czasu na wymianę żarówki. Istotna wada wszystkich źródeł światła błyskowego polega na tym, że fotografujący nigdy nie wie dokładnie, jaki będzie rozkład świateł i cieni na zdjęciu (co prawda w niektóre duże lampy wyładowcze wbudowano żarówki pilotujące, które umożliwiają ocenę oświetlenia) i nie może zmierzyć rozpiętości kontrastu danego motywu. Lampy błyskowe spaleniowe, mimo pewnych zalet w porównaniu z wyładowczymi, są dziś już niemal przestarzałe, zwłaszcza w opinii fotografów zaawansowanych. Są jednak wyjątki: pstrykacze i niedzielni fotoamatorzy wciąż jeszcze zużywają ogromne ilości żarówek spaleniowych i kostek błyskowych, ponieważ są one bardzo praktyczne i dają zupełnie znośne zdjęcia nawet w połączeniu z niedrogimi aparatami.

Lampy spaleniowe

Charakterystykę świecenia lamp spaleniowych najłatwiej rozpoznać z wykresów świecenia, podawanych przez producenta w odnośnej instrukcji. Na wstępie krzywe te dostarczają na pierwszy rzut oka wszystkich potrzebnych informacji na temat trzech głównych parametrów wszystkich lamp spaleniowych: czasu osiągania szczytu, wartości szczytowej i wydajności świetlnej. Dane te są niezbędne przy wyborze lampy najodpowiedniejszej do określonego celu. Pod pojęciem czasu osiągania szczytu rozumie się okres, jakiego potrzebuje lampa spaleniowa, aby rozwinąć pełną intensywność błysku. Czas ten jest różny dla rozmaitych typów lamp i trzeba go brać pod uwagę, by uzyskać zadowalające wyniki synchronizacji: lampa powinna osiągać maksymalną jasność (wartość szczytową) w momencie, gdy migawka jest najszerzej otwarta. Wielkość lampy i jej wydajność świetlna są do siebie wprost proporcjonalne: im większa lampa, tym jaśniejsze daje światło. Wydajność świetlna sięga od około pół miliona do pięciu milionów lumenów, tak że niemal do każdego zadania można znaleźć odpowiednią lampę spaleniowa.

Wydajność lampy błyskowej

Wydajność świetlną lampy błyskowej wyładowczej musimy bezwzględnie znać, jeśli chcemy miarodajnie ustalić warunki ekspozycji, a pomiaru możemy dokonać różnymi sposobami. Niestety, na tym polu panuje duży nieład, ponieważ poszczególne metody pomiarowe nie są ze sobą porównywalne, często prowadzą do wyników bezwartościowych dla fotografującego i rzadko tylko cechują się dokładnością. Poniższe rozważania powinny się przyczynić do wyjaśnienia tego problemu. Początkowo mierzono wydajność świetlną lampy błyskowej wyładowczej w watsekundach, przy czym jedna watsekunda dostarczała mniej więcej 40 lumenosekund. Wbrew zdrowemu rozsądkowi wartości w watsekundach nie ustalano jednak na podstawie pomiarów rzeczywistej wydajności świetlnej danego urządzenia, lecz wyliczano ją po prostu z ładunku kondensatora. Innymi słowy: była to tylko przybliżona ocena czystej energii elektrycznej, przy czym nie uwzględniano okoliczności, czy została ona skutecznie wykorzystana czy też w pewnej mierze rozproszona, zależnie od sposobu okablowania układu elektrycznego, ukształtowania palnika i reflektora. W związku z tym zdarzało się często, że lampy o tej samej liczbie watsekund, ale o odmiennej konstrukcji, dawały błyski mocno się różniące intensywnością.

Fotografia Ile kosztuje fotograf Fotograf slubny Wybrac fotografa Odpowiedni fotograf W ogrodzie zoologicznym Zwierzeta domowe Fotografia sportowa Sceny rodzajowe Zdjecia podchwycone Martwa natura Portret dziecka Portret przy trzech zrodlach swiatla Portret przy jednym zrodle swiatla Czas naswietlania i kadrowanie Kierunek oswietlenia Tlo Kilka podstawowych zasad Drugi aparat Mieszek wyciagowy i pierscienie Lampy o swietle stalym Halogeny i reflektory Lampy blyskowe Lampy spaleniowe Wydajnosc lampy blyskowej Statyw Stabilnosc statywu Nastawienie odleglosci Niedokladny dalmierz Prady powietrzne Swiatlomierze mysla przecietnie Pomiar punktowy Ogolny pomiar swiatla odbitego Selektywny pomiar swiatla odbitego Tolerancja naswietlen Jak regulowac naswietlenie Reprodukcja barw Ochrona przed wysoka temperatura Testowanie Zdjecia testowe Podchody Glowne zastosowanie fotogametrii Konfekcjonowanie papierow fotograficznych Urzadzenia pomocnicze przy powiekszaniu Umieszczenie negatywu w powiekszalniku Kadrowanie i nastawianie ostrosci Poczatkujacy Obrobka powiekszen Kadrowanie obrazu przy powiekszaniu Doswietlanie i przyslanianie powiekszenia Wykanczanie powiekszen Obrobka blon Powiekszenie barwne Fotografia z malych odleglosci Wartosci estetyczne duzego planu Tematy fotografii Mieszek wyciagowy Opracowanie zdjec fotogrametrycznych Aparaty panoramiczne Aparaty studyjne Aparaty ogolnego uzytku Uklad optyczny lustrzanki jednoobiektywowej Urzadzenia do naswietlania Nastawienie przyslony Uklad celowniczy i uklad nastawiania Zastosowanie obiektywow Blona maloobrazkowa Duzy format Fachowcy foto Obiektyw Ogniskowa Liczba przyslony Sprawnosc obiektywu Przyslanianie obiektu Krzywizna pola Stronica 2 Stronica 3 Stronica 4 Stronica 5 Stronica 6 Stronica 7 Stronica 8 Stronica 9 Stronica 10 Stronica 11 Stronica 12 Stronica 13 Stronica 14 Stronica 15 fotosprzet fotosprzet - Stronica 2 fotosprzet - Stronica 3 fotosprzet - Stronica 4 fotosprzet - Stronica 5 fotosprzet - Stronica 6 fotosprzet - Stronica 7 fotosprzet - Stronica 8 fotosprzet - Stronica 9 fotosprzet - Stronica 10 fotosprzet - Stronica 11 fotosprzet - Stronica 12 fotosprzet - Stronica 13 fotosprzet - Stronica 14 fotosprzet - Stronica 15